Boğaziçi Bilişsel Bilim

Lisanstayken sen ne okuyorsun diye soranlara epeyce Çeviribilim nedir anlatmıştım, şimdi de yüksek lisansta Bilişsel Bilim nedir açıklıyorum. Çeviribilim, çevre bilim anlaşılırdı, bilişsel bilim de alanı duymayan insanlara bilgisayar bilim çağrışımı yapıyor.

Peki bilişsel bilim nedir ve Boğaziçindeki bilişsel bilim programı nasıl işler? Bilişsel bilim bir alan olarak insan zihninin işleyişini disiplinlerarası bir yaklaşımla çözmeye çalışır. Konu insan zihni gibi pek çok farklı boyutta incelenebilen karmaşık bir olgu olunca haliye bu sürece katkı sağlayan pek çok disiplin var. Boğaziçindeki bilişsel bilim programı bilgisayar mühendisliği, dilbilim, felsefe ve psikoloji bölümlerinin ortak çalışmasıyla yürütülüyor.

Bilişsel Bilim Ders Programı

Program toplam 3 yıl: 1 yıl bilimsel hazırlık, 1 yıl yüksek lisans dersleri, 1 yıl tez dönemi.

Bilişsel bilim programına katılan neredeyse tüm öğrenciler bilimsel hazırlık okuyor çünkü programın Türkiyede lisans derecesi yok. Ancak lisans hayatınızda bilimsel hazırlık yılında okutulmuş belli dersleri almışsanız o derslerden muaf oluyorsunuz. Derslerle ilgili detaylı bilgi burada.

Bilimsel hazırlık yılında COGS 500 Introduction to Cognitive Science dersinin yanı sıra dilbilim, felsefe, bilgisayar ve psikolojiden dersler alınıyor. Bilimsel hazırlıkta, sosyal bilimler temelli öğrencileri zorlayan dersler genelde bilgisayar dersleri oluyor. Bir de COGS 500 için detaylı bir dönem ödevi var.

Yüksek lisans ders yılınızda programın sunduğu 4 alandan ikisini seçip o iki alandan üçer ders, iki adet seçmeli ders ve bir de seminer dersi alıyorsunuz.

Daha sonra ise bu iki alandan birer tez danışmanı eşliğinde tez yılınızda tezinizi hazırlıyorsunuz.

Bilişsel Bilim Değerlendirme

Bilişsel Bilim programının en güzel yanlarından biri pek çok bölümden pek çok ders almanıza imkan tanıması. İnanılmaz güzel şeyler öğreniyorsunuz. Ancak bölümler arası kültür ve işleyiş farklılıkları bazen soğuk duş etkisi yapabiliyor. O açıdan belki de her yeni derse önceki ders ve işleyiş beklentilerini rafa kaldırıp yaklaşmak gerekiyor. Bölüm gelenekleri ve hocalarının yaklaşımlarıyla ilgili önceden biraz araştırma yapmak da akıllıca olabilir.

İnsan bir kere disiplinlerarası çalışmayı tecrübe edince sadece bir alanın kalıpları çerçevesinde hareket etmek zor geliyor. Mesela dilbilimde öğrendiğinizi psikolojiye uygulamak, psikolojide öğrendiğinizi bilgisayara aktarmak, felsefeyle bilgisayarı sorgulamak insanın zihnini açan uğraşlar. Dahası bu tür bir eğitim alınca keşke araştırmacılar birbiriyle daha çok konuşsa diyorsunuz. Mesela bir bölümden ders alırken o bölümde karşılaşılan bir problemin ders aldığınız başka bir bölümün metotlarıyla çözülebileceğini görüyorsunuz. Ya da farklı disiplinderden araştırmacıların aynı konular için farklı terminolojiler geliştirdiğini ve iletişim kurmakta zorlandıklarını görebiliyorsunuz.

Bu süreçte adeta bir kültür elçisi ya da disiplinlerarası bir köprü konumunda oluyorsunuz. Eğer bu yükü kaldıramayacak durumdaysanız omuzlarınız bir miktar çökebilir, eğer bu yüke hazırsanız çok keyifli bir yolculuktur.

Bilişsel Bilim: Alan Seçimi

Lisansütü eğitimdeki yoğun tempo ve ağır iş yükünün anlamı olması için kişinin ciddi anlamda ilgi duyduğu ve motive olduğu bir araştırma alanını seçmesi çok önemli. Yoksa eğer çok sevmediğiniz ya da yüzeysel olarak ilgi duyduğunuz bir alanda onlarca makale okumak, haftalar geçirmek, sayfalar yazmak çok zor bir uğraş olabilir. Öte yandan ciddi ciddi ilgi duyup sevdiğiniz bir konuyu çalışıyorsanız, zaman çok daha keyifli geçiyor. Ben kendi adıma araştırmalarımın ve okumalarımın merkezinde önce dil sonra da bilgisayar olması gerektiğini gördüm. Sonrasında bu ikiliyi psikoloji ve felsefeyle besleyebiliyorum.

Bilişsel bilimde farklı alan kombinasyonları mümkün. Örneğin dilbilim-felsefe, felsefe-psikoloji, dilbilim-bilgisayar, bilgisayar-psikoloji vb.

Boğaziçi Bilişsel Bilim: Sık sorulan sorular

Soru 1: Ben X bölümünde okuyorum. Bölümüm programınızda sunulan dört ana bölümle (dilbilim, bilgisayar, felsefe, psikoloji) doğrudan ilişkili değil. Başvuru yapabilir miyim?

Elbette. Bu dört alandan gelmiyor olsanız bile eğer disiplinler arası bir geçmişe sahipseniz, mesela bu alanlardan ders aldıysanız ya da bunlarla ilgili çalışmalara katıldıysanız başvurunuz daha güçlü olacaktır. Tercihen aklınızda bir çalışma yol haritası olması yani hangi alanlarda çalışacağınızla ilgili fikir sahibi olmanız da bir avantaj.

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir